DeutschKitap Fuar ve mza Gn DeutschKitap Fuar ve mza Gn DeutschKitap Fuar ve mza Gn DeutschKitap Fuar ve mza Gn DeutschEitimde Model Araylar altay, Malatya, 2012 DeutschKurtuba Akademi renci Topluluu Deutschocuklarla Babaa, Tatepe, Malatya DeutschMalatyann Ressamlar Resim Sergisi, BLSAM DeutschKzm, Olum ve Ben, Malatya, 2001 DeutschDeien Dnyada Aile Sempozyumu, Malatya, 2013 DeutschFKA Kalknma Kurulu Genel Kurul Al DeutschTurizm altay, Tunceli DeutschNotre Dame Katedrali, Paris, Fransa DeutschMalatya, 2010 Deutschocuklarla Babaa, Doanehir, Malatya DeutschHer yer Kerbela, Her gn Aura, Arapkir, Malatya Deutsch150 STK ile zm Srecine Destek Aklamas, Malatya, 2014 Deutsch DeutschDeien Dnyada Aile Sempozyumu, 2013 DeutschArapgir Gelecek Stratejileri altay, 2013 DeutschLondon Bridge, Londra, ngiltere
Kitap Fuar-01 Kitap Fuar-02 Kitap Fuar-03 Kitap Fuar-04 14 14 14 14 11 13 14 14 14 7 8 9 10 11 12 11 14
29.12.2019 tarihinde yklendi.
Gnn Sorumluluu ya da ncelikler Hiyerarimizin Yanll zerine

Günün Sorumluluu ya da Öncelikler Hiyerarimizin Yanll Üzerine

Yüzlerce yl kendi dndaki dünyaya kapal yaayan Japonlar, 19.yy’n ortalarnda yüksek teknolojiyle donatlm ABD sava gemilerini kylarnda gördüklerinde, iki eyin birden farkna varmlard. Bunlardan biri, ABD ile kendi aralarndaki uçurum düzeyindeki gelimilik fark, dieri ise mevcut ogunluk sistemiyle Amerika ile baa çkamayacaklarn… Zira ngiltere yüzünden Çin’in bana gelenlere yakn zaman önce tank olmulard.

Bu nedenle, 1870’lerden itibaren, biraz da düman korkusuyla, dünyaya açlma ve gelime karar alan Japonya’nn ilk ii ogunlua son verip anayasal monariye geçmek ve ülke yönetimini parlamentoya devretmek olmutu. Zira aydn bir imparator olan Meiji, politik sistem düzeltilmedikçe, eitim ve ekonomi alannn düzelmeyeceinin farkndayd. Nitekim siyasal sistem deitikten sonra bata eitim olmak üzere her alanda birbiri ardna reformlar gelmeye balamt. 

Siyaset, ekonomi ve eitim kurumlarnda beraberce balayan bu deiim süreci, 40 yl içinde tarihin gerisinde yaayan Japonya’y bir dünya gücü haline getirmiti. ABD’nin, istemeden uyanmasna neden olduu bu dev, kendisi gibi büyük bir canavara dönümü ve maalesef onun da ilk ii komularn sömürgeletirmek olmutu.

Petrol, turizm ya da jeopolitik açdan hiçbir avantaj olmayan Finlandiya, 1970’lere kadar Türkiye ile ayn kaderi paylayordu. Fakat 1970’lerde ülke tarihinin en genç babakan ve bir köy çocuu olan Esko Aho ile yeni bir sayfa açt. Finlandiya benzer bir hamleyi, öyküsü Gregory Petrov’un muhteem eseri “Beyaz Zambaklar Ülkesinde” anlatlan bir hareketle 1800’lü yllarda Snelman öncülüünde denemiti.  

ki aamal bir reform gelitiren Finlandiya, 1970’li yllarda yakaland krizi frsata dönütürmeyi baarmt. Onlarn da ilk ii, siyasal sistemi slah etmek olmutu. Nitekim Finlandiya, 180 ülke arasnda yaplan uluslar aras bir deerlendirmede, bilgiye eriim özgürlüünde 1., hukukun üstünlüü yani, adalet ilkesinin uygulanmas açsndan ise 4. sraya yükselmiti.1

ktidar, devleti küçülterek yeniden yaplandrm ve ortaya çkan tasarruflar ve zorunlu harcamalar dndaki bütün kaynaklar eitime ve aratrmaya ayrmt. 1970’lerde üniversite ve enstitü gibi kurumsal altyapya, 1990’larda ise eitim ve Ar-Ge’ye yatrm yapt.  Sonuçta, 1990’larn balarnda her yl %10 küçülen ve isizliin %20’lere trmand bir ülke olan Finlandiya, bugün dünyaya eitim reformu ihraç eden, neredeyse uluslararas bütün eitim ölçeklerinde zirvede olan, Ar-Ge’ye ayrlan pay, aratrmac says, melek yatrmc vb alanlarda dünya birincisi olan bir ülkeye dönütü.2

Japonya ve Finlandiya tarafndan izlenen süreçlerin Singapur, Güney Kore, Danimarka, rlanda ve Tayvan gibi daha birçok ülke tarafndan da izlendiini ve benzer sonuçlarn alndn biliyoruz.

Türkiye de 2000’li yllarn banda, büyük bir fedakârlk yaparak eitime ayrlan kayna 3-4 kat arttrm, fakat bu art ne yazk ki eitimin niteliinde hemen hiçbir olumlu deiime yol açmamtr. Bize ait bu örnein belki de tek faydas, otoriter, merkeziyetçi ve ideolojik devlet anlayndan vazgeçmedikçe, sadece kaynaklar artrarak eitim, ekonomi vb. alanlarda mesafe almann mümkün olmayacan göstermi olmasdr.   

Kendi ülkemiz de dâhil olmak üzere corafyamzn en önemli sorunu, siyasal ve ekonomik sistemlerin yaps ile kalknma ve refah arasndaki dorusal ilikinin bir türlü görülememesidir. Üstelik kendi tarihimizdeki birçok örnek ve uygulamaya ramen...

Sözgelimi Abbasi sultanlarndan Harun Reit, ülkenin ekonomik gidiatn düzeltmek amacyla Ebu Hanife’nin önde gelen iki örencisinden biri olan mam Yusuf’tan vergi reformu konusunda bir kitap/rapor hazrlamasn istediinde mam Yusuf, bu konuda rapor hazrlamann kolay olduunu, fakat ekonomide iyileme için bunun yeterli olmayacan, düzelmenin ancak idari ve ekonomik yapda gerçekletirilecek baka reformlarla birlikte mümkün olabileceini bildirmitir. 3 

Hz. Ömer döneminde 137 milyon dinar olan Irak gelirinin, zalimliiyle mehur Haccac döneminde 18 milyona dütüü, fakat daha sonra âdil halife Ö. b. Abdülaziz gelince gelirin tekrar eski seviyeye yükseldii rivayet edilmitir.   

Sanayi Devrimi’nin, 1688’de ngiltere’de gerçekleen anl Devrim’i müteakiben ortaya çkmasnn sebebi de ayndr. anl Devrim’le birlikte, kral anayasal monariye raz edilmi, kendi snrlarna çekilmesi salanm, parlamento ortaya çkm, ülkede göreceli de olsa eitlikçi, özgürlükçü ve çoulcu bir yap olumutur. Yani, Sanayi Devrimi’nin öncelikle ngiltere’de balam olmas, rastlant deil, salanan bu ortamn doal bir sonucudur. 

Yine Ak Parti, 2002’de iktidara geldiinde, katlmc ve çoulcu bir yaklamdan hareketle öncelii ülkede özgürlüklerin önünün açlmas, yasaklarn kalkmas, demokratik standartlarn yükseltilmesi gibi alanlara verdii için ülke her alanda hzl bir gelime sürecine girmi, 2012-2013’den itibaren bu ilke ve deerlerden vazgeçmeye balad için de yine hemen her alanda hzl bir gerileme süreci balamtr. Alg yönetimi ve çarptmalardan bamsz, ülkemizle ilgili göstergelerin dünya ortalamalaryla karlatrlmas durumu açkça ortaya koyacaktr.   

Son dönem Osmanl sadrazamlarndan olan ve Tunus’un bn Haldun’dan sonraki en önemli ismi kabul edilen Tunuslu Hayrettin Paa, bundan 150 yl kadar önce “slâm medeniyeti neden geri kald! Bat medeniyeti sürekli yükseliteyken slam medeniyeti neden dibe vurduOnlarn corafyalar m daha uygun? klimleri mi daha güzel? Topraklar m daha bereketli? Irkî bir üstünlükleri mi söz konusu? diye sormu ve konuyla ilgili kapsaml bir aratrma yapmt. Sorduu soruya “Elbette ki hayr!” cevabn veren Paa’nn, konu hakkndaki nihai tespiti udur: “Bireysel özgürlükler, basn özgürlüü ve siyasete katlm özgürlüü salanmadan bir ülkeyi gelitirmeye ve zenginletirmeye çalmak beyhude bir çabadr.4

Sonuç olarak, politik sistem, eitim, ekonomi, d politika vb. sistemlerin üst sistemidir. Üst sistemi slah etmeden alt sistemleri slah etmek mümkün deildir. Bir ülkede hukukun üstünlüü salanmadan, denge denetleme sistemleri kurulmadan, yasama-yürütme ve yargy birbirinden bamsz tutmay baarmadan, ksacas, adaletli, katlmc, çoulcu ve özgürlükçü bir yönetsel sistem ina etmeden, eitim, ekonomi vb. alanlarda mesafe almaya çalmak havanda su dövmek ya da bataklk dururken sineklerle megul olmak gibidir.

Bu ülke ve corafya için bir eyler yapmak adna yola çkm ya da çkacak olan tüm kii ve kurumlar için günün sorumluluu, öncelikle bu konuda farkndalk gelitirmek ve bunu topluma yaymak olmaldr. Bu ise, bata ülkemiz olmak üzere bütün corafyamzda devlet, cemiyet ve sivil toplum kurulular tarafndan uygulanan eitim müfredatnn içerik ve öncelikler açsndan yeni batan ele alnmas anlamna gelecektir. Vesselam…

1irin, S. 2015. Yol Ayrmndaki Türkiye, Doan Kitap, stanbul.

2Acemolu, D ve Robinson, J., 2013. Uluslarn Düüü¸Güç, Zenginlik ve Yoksulluun Kökenleri, Doan Kitap, stanbul

3Ergün, N., 2017. ktisadi ve Siyasi Düüncede Akl, Otto Yaynlar, Ankara.

4T. H. Paa., 2004. En Emin Yol, Ufuk yaynlar, stanbul.

 

 

*Ltfen kaynak gstermeden kullanmaynz. | Bu ierik 2724 defa okunmutur.

Dier erikler

Ziyareti Bilgileri Toplam Ziyareti :365322 Kii - u An :16 Kii Online - Sitemizi Bugn :63 Kii - Dn :172 Kii - Son Bir Hafta :3477 Kii - Son Bir Ay :11243 Kii Ziyaret Etmitir.
2016 Prof.Dr.brahim GEZER. Her Hakk Sakldr. Sitede kullanlan Grsel ve Yazlar Kaynak Gsterilmeden kullanlamaz.